Bültenimizde derneğimizin 2025 yılı Temmuz-Aralık aylarını kapsayan altı aylık süre içerisinde yürüttüğü faaliyet ve etkinliklere yer verilmiştir.

Faaliyetlerimiz

Dijital Dönüşüm Projemiz

Derneğimizin dijital kapasitesini güçlendirmeyi hedeflediğimiz Dijital Dönüşüm Projesi başarıyla tamamlanmıştır. Proje kapsamında;

  • Kurumsal dijital altyapı güçlendirilmiş,
  • İletişim ve görünürlük kapasitesi arttırılmış,
  • Derneğimizin faaliyetlerini ve yaklaşımını anlatan bir tanıtım videosu hazırlanmıştır.

Tanıtım videosuna

https://www.youtube.com/watch?v=s-xB2ygT3pc&t=161s

bağlantısından ulaşabilirsiniz. Bu proje, Engelsiz Erişim Derneği’nin sürdürülebilir, erişilebilir ve şeffaf bir kurumsal yapı geliştirme hedefine önemli katkılar sunmuştur.

Kör Psikologların Kapsayıcı, Eşit Çalışma Koşullarına Erişimi Projemiz

Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) desteği ve Avrupa Birliği’nin mali katkısıyla yürütülen proje ile kör psikologların meslek yaşamında karşılaştıkları erişilebilirlik temelli sorunların görünür kılınması hedeflenmektedir.

Proje kapsamında;

  • Kör psikologlarla nitel görüşmeler gerçekleştirilmiş,
  • Elde edilen deneyimler analiz sürecine alınmıştır.
  • Bulgular doğrultusunda savunuculuk ve politika önerileri geliştirilmeye çalışılacaktır.

Projenin uzun vadeli hedefi yalnızca psikoloji alanında değil, tüm meslek gruplarında kapsayıcı ve erişilebilir çalışma koşullarına katkı sunmaktır.

Akademi ile İş Birliklerimiz ve Bilimsel Katkılarımız

Derneğimiz, engellilik alanında yürütülen akademik çalışmalara bilgi ve deneyim aktarımı yoluyla katkı sunmaya devam etmektedir. Bu kapsamda;

  • Marmara Üniversitesi’nde yürütülen, “Birinci Basamak Sağlık Hizmetleri ve Hastanelerin Erişilebilirliği” konulu tez çalışmasına odak grup görüşmesi aracılığıyla katkı verilmiştir.
  • Sağlık Bilimleri Üniversitesi öğrencilerinin engellilik alanındaki çalışmalarına birebir görüşmelerle destek sağlanmıştır.
  • Boğaziçi Üniversitesi ve İstanbul Üniversitesi Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Bölümü bünyesinde yürütülen araştırmalara görüş ve değerlendirmeler sunulmuştur.

Bu katkılar, engellilik alanında üretilen akademik bilginin sahadan beslenmesini ve hak temelli bir perspektifle güçlenmesini amaçlamaktadır.

Medya ve Kamusal Görünürlük Çalışmalarımız

Son altı ayda derneğimiz, engelli haklarını görünür kılmak amacıyla yazılı, görsel ve işitsel medyada aktif olarak yer almıştır.

  • TRT Radyo 1 de yayınlanan Güne Bakan programında derneğimizin çalışmaları aktarılmıştır.
  • Ulusal TV’de yayınlanan Uğur Becerikli ile Engelleme programında 12. Beyaz Baston ve Erişilebilirlik Festivali değerlendirilmiş ve engellilik alanındaki güncel talepler paylaşılmıştır. Yayın kaydına;

https://www.youtube.com/watch?v=yEX-MP83KPc&t=10s

bağlantısından ulaşabilirsiniz.

Bu yayınlar aracılığıyla erişilebilirlik ve hak temelli yaklaşımın kamuoyunda daha geniş bir karşılık bulması hedeflenmiştir.

Eğitim ve Farkındalık Çalışmalarımız

Üniversiteler ve liselerde yürütülen farkındalık çalışmaları bu dönemde de sürdürülmüştür.

  • Ege Üniversitesi tarafından düzenlenen “Uluslararası Engelliliğe Yaklaşım Sempozyumu’na” katılım sağlanmıştır.
  • İstanbul Medeniyet Üniversitesi’nde “Körlük, Erişilebilirlik ve Farkındalık” konulu sunumlar gerçekleştirilmiştir.
  • Eskişehir Büyük Şehir Belediyesi iş birliği ile  Anadolu Üniversitesi öğrencileriyle buluşularak “Engellilik ve Hak Temelli Yaklaşım” konulu söyleşi gerçekleştirilmiştir.
  • Şehit Murat Akdemir Lisesi’nde Braille okuma-yazma atölyesi düzenlenmiştir.

Bu çalışmalarla gençlerin ve eğitimcilerin engelliliğe dair bilgi ve farkındalık düzeyinin arttırılması amaçlanmıştır.

Özel Sektör ve Kültür-Sanat Alanında Erişilebilirliğe Yönelik Çalışmalarımız

Derneğimiz, özel sektör ve kültür-sanat alanlarında erişilebilirlik uygulamalarının geliştirilmesine yönelik çalışmalara aktif olarak katılmıştır.

  • IGA İstanbul Havalimanı tarafından düzenlenen Erişilebilirlik Yuvarlak Masa Buluşması’nda deneyim paylaşımı yapılmıştır. Çalışmada farklı engel gruplarının uçuş öncesi, sırası ve sonrasına dair deneyimlerini ilgili ekiplerle birlikte değerlendirdik.
  • Yeditepe Üniversitesi Endüstriyel Tasarım Bölümü iş birliğiyle BSH grubu ve Bosch tarafından üretilmesi planlanan erişilebilir ürün testlerine katkı sunulmuştur.
  • 18. İstanbul Bienali kapsamında kültür-sanat etkinliklerinin erişilebilirliğine yönelik çalışmalara destek verilmiştir. IKSV tarafından düzenlenen 18. İstanbul Bienal’inin erişilebilirliği için Erişilebilir Her Şey iş birliği ile kültür-sanatta erişilebilirlik için çalıştık. Erişilebilir Bienal kültür-sanat turlarına katıldık.

Hak Temelli Savunuculuk ve Politikalara Yönelik Çalışmalarımız

Savunuculuk faaliyetleri bu dönemde de derneğimizin temel çalışma alanlarından biri olmuştur.

  • TBMM Engelli Sorunlarını Araştırma Komisyonu toplantılarının İstanbul ayağında yapılan görüşmeye katılım sağlanmış, hazırlanan rapor ve politika önerileri iletilmiştir. Savunuculuğunu sürdürdüğümüz erişilebilirlik gereklilikleri ve engelli haklarına ilişkin taleplerimiz ilgili mercilere iletilmiştir.

Bu kapsamda hazırladığımız;

- Seçimlerin erişilebilirliği,

- İstanbul’da ulaşım alanında yaşanan erişilebilirlik sorunları,

- Eşit, erişilebilir ve engelsiz kentler için yerel yönetimlerden beklentilerimiz,

- Körlerin eğitim, sağlık, spor ve ulaşım başta olmak üzere kamusal alanlarda karşılaştıkları erişilebilirlik sorunları ve çözüm önerileri,

- Ulusal yayınlarda sesli betimleme, ayrıntılı altyazı ve işaret dili uygulamalarına ilişkin hukuksal ve bilimsel değerlendirme ile çözüm önerileri başlıklı raporlarımız karar alıcılara sunulmuştur.

  • Toplu taşımada erişilebilirlik sorunlarına ilişkin İETT ile toplantılar gerçekleştirilmiştir.
  • Kültür ve Turizm Bakanlığı Kütüphaneler ve Yayımlar Genel Müdürlüğü ile düzenlenen toplantıya katılım sağlanmıştır. Kitapların herkes için erişilebilir olması amacıyla, mevcut ulusal mevzuatın etkin biçimde uygulanması ve Türkiye’nin taraf olduğu uluslararası sözleşmelerden doğan yükümlülüklerin yerine getirilmesine yönelik taleplerimizi ilettik.
  • Türkiye Bankalar Birliğinin düzenlediği “Erişilebilir Bankacılık Hizmetleri” odak grup çalışmasına katıldık. Banka işlemlerine dair erişilebilirlik taleplerimizi ve çözüm önerilerimizi ilettik.
  • TİHEK nezdinde yürütülen başvuru süreci, erişilebilirlik açısından emsal bir karar ile sonuçlanmıştır. Üyemiz Nurşen Korkmaz’ın metro kapı girişlerinde uyarıcı zemin olmadığı için gerçekleştirdiği TİHEK başvurusu üyemizin lehine sonuçlanmıştır.

https://www.engelsizerisim.com/yazi/tihekten-uyarici-zemin-cezasi

Sivil Toplum Dayanışması ve Ortak Çalışmalarımız

Derneğimiz, farklı sivil toplum kuruluşlarıyla yürütülen eğitim, atölye ve savunuculuk çalışmalarına aktif katılım göstermiştir.

  • Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) tarafından düzenlenen eğitimlere ve sivil toplum buluşmalarına katıldık.
  • Türkiye Aile Planlaması Vakfı tarafından yürütülen ve Sivil Toplum Destek Programı ile desteklenen sunum ve atölyelere katıldık.
  • Türkiye Down Sendromu Derneği tarafından yürütülen “Afet ve Acil Durumlarda Engellilik Projesi” katılımcısı olduk. Proje kapsamında düzenlenen atölyelere katıldık. Hazırlanan dokümanlara ilişkin görüşlerimizi ilettik. Çalışma doğrultusunda derneğimizin afet ve acil durumlar için eylem planını hazırladık.
  • DEM Parti Kadın ve Engelli Komisyonunun düzenlediği çalıştaya katıldık. Çalıştayda engellilik kesişiminde sağlamcılık üzerine sunum yaptık.
  • Türkiye genelinde faaliyet gösteren 62 demokratik kitle örgütü ile, suça sürüklenen çocuklara yönelik cezaların arttırılması ve çocukların yetişkinler gibi yargılanmasına yönelik taleplere karşı hazırlanan ortak kamuoyu açıklamasına imzacı olduk.
  • İstanbul Barosu Engelli Hakları Komisyonunun düzenlediği yuvarlak masa toplantılarına katıldık.

Engelsiz Eğitimlerimiz

Engelsiz Eğitimlerimiz 11 Kasım 2025 itibariyle yeni sezona “Merhaba” dedi. Engelsiz Eğitim Projemizin 12. sezonunda sanat, teknoloji ve deneyimi buluşturan dört farklı eğitimi takipçilerimizle buluşturmanın mutluluğunu ve heyecanını yaşıyoruz.

Salı akşamları saat 20:30’da gerçekleştirdiğimiz “Bağımsız Hareketimizi Bakımsız Bırakmasak” Eğitimi, Elif Ünver’in kolaylaştırıcılığında devam ediyor. Bu eğitimde bağımsız hareket becerilerimizi hem psikolojik hem de pratik yönleriyle ele alıyor, günlük hayata dokunan paylaşımlar yapıyoruz.

Çarşamba akşamları saat 20:30’da düzenlediğimiz “İleri Düzey Makrome” Eğitimi, Burçak Sofuoğlu eşliğinde sürüyor. Önceki sezonlarda öğrenilen makrome düğüm teknikleri geliştirilerek birbirinden farklı ve keyifli ürünler ortaya çıkarılıyor.

Perşembe akşamları saat 20:30’da düzenlediğimiz “Üretken Yapay Zekâ Atölyesi” Dr. Engin Yılmaz ve Sarper Arıkan’ın kolaylaştırıcılığında devam ediyor. Atölyede metin, görsel, ses, video ve kodlama alanlarında yapay zekâ araçlarının erişilebilir kullanımı üzerine uygulamalı çalışmalar yapıyoruz.

Cuma akşamları saat 20:00’da ise “Gitarmonik Temel Gitar Atölyesi” ile haftayı müzikle kapatıyoruz. Burak Sarı eşliğinde yürüttüğümüz bu atölye çalışmasında temel müzik kavramlarından başlayarak gitar çalma becerilerinin adım adım gelişmesini hedefliyoruz.

Kaçıranlar ya da yeniden izlemek isteyenler için hatırlatma yapalım, tüm eğitimlerimizin video ve ses kayıtlarını düzenli olarak Engelsiz Eğitim Youtube Kanalımıza ve www.dunyayaseslen.com web sitemize yüklüyoruz. Yeni sezonda da birlikte öğrenmeye, üretmeye ve paylaşmaya devam ediyoruz.

Bilişim Alanındaki Çalışmalarımız

Engelsiz Erişim ruhuyla bilişim alanında da çalışmalarımıza devam ediyoruz. Hem gelenekselleşmiş projelerimize devam ediyor hem de çağın teknolojik gelişmelerine göre kendi misyonumuza uygun çalışmalar yürütüyoruz. Son dönemde öne çıkan çalışmalarımızda;

  • “Tüm yaşamı erişilebilir kılma” misyonumuza uygun olarak üretmeye devam ettik.
  • “Erişilebilir Web Sitesi Hazırlama Rehberi’ni” yayınladık. Dijital mecralardaki erişilebilirlik problemleri, günlük hayattaki işlerimizin çoğunu sanal ortamda gerçekleştiren bizler için önemli sorunlar yaratıyor. Bu problemin çözümüne kaynak olması amacıyla STDV desteğiyle Erişilebilir Web Sitesi Oluşturma Rehberi hazırladık.
  • Altın Örümcek Sürecini Tamamladık. Derneğimizin uzun yıllardır finale kalan web sitelerinin son kontrol aşamasında yer aldığı Altın Örümcek sürecine bu yıl da dahil olduk. Yıllardır devam eden ve Doruk Net tarafından düzenlenen “Altın Örümcek” kapsamında görece erişilebilir siteleri değerlendirdik.
  • Engelsiz Erişim AI Artık Kullanılabilir. Engelliliğe dair doğru bilgiye erişim amacıyla bir chatbot oluşturduk. STDV desteğiyle geliştirilen chatbot engelliliğe dair soruları doğru kaynaklardan çekilen doğru cevaplarla yanıtlamayı amaçlıyor.

Selen Özel Bilgi Yarışmamız

10 Mayıs 2025 tarihinde Selen Özel Bilgi Yarışmamızı ilk defa şehir dışına taşıyarak Eskişehir’de gerçekleştirmiştik. Uzun zamandır hayalini kurduğumuz yarışmamızı şehir dışına taşıma fikrinin gerçeğe dönüşmesi bizi hem çok heyecanlandırdı hem de çok gururlandırdı. Bizler 19. Selen Özel Bilgi Yarışması için şimdiden hazırlıklara başladık. Yarışma mekanının belirlenmesi, soruların hazırlanması gibi zor ama bir o kadar da keyifli işlerimiz için görev dağılımlarımızı yaptık. Yine Mayıs ayında yarışmamızı sizlerle buluşturmak, birlikte öğrenmek ve eğlenmek için sabırsızlanıyoruz. 

Sosyal Medya Çalışmalarımız

Derneğimizin yürüttüğü tüm çalışmaları sizlere duyurmak, katıldığımız etkinliklerden sizleri haberdar etmek, yaptığımız hak savunuculuğu ile elde ettiğimiz kazanımları sizlerle paylaşmak ve etkinliklerimizi görünür kılmak amacıyla Facebook, X, Instagram ve LinkedIn hesaplarımızı aktif kullanmaya devam ediyoruz.

Beyaz Baston ve Erişilebilirlik Festivalimize Yönelik Çalışmalarımız

12. Beyaz Baston ve Erişilebilirlik Festivali, 10–11 Ekim 2025 tarihlerinde İstanbul Üniversitesi Beyazıt Kampüsü’nde, Engelliler Uygulama ve Araştırma Merkezi (ENUYGAR) ev sahipliğinde gerçekleştirildi. Bu yıl “sanat” teması ve “#SanatınİçindeKapsayıcıBiçimde” mottosuyla düzenlenen festival; sanat, teknoloji, eğitim ve gündelik yaşam alanlarında erişilebilirliğin nasıl birlikte üretilebileceğine dair güçlü bir buluşma alanı sundu.

İstanbul’dan ve Türkiye’nin farklı şehirlerinden gelen yüzlerce katılımcı iki gün boyunca sanatçılar, kolektifler ve sivil toplum örgütleriyle bir araya geldi. Erişilebilir stantlar, atölyeler, performanslar ve deneyim alanları aracılığıyla ziyaretçiler erişilebilirliğin yalnızca bir ihtiyaç değil, her alanda sürekli olarak inşa edilmesi gereken temel bir hak olduğunu doğrudan deneyimledi. Festival, farklı disiplinlerin bir araya geldiği bir paylaşım ve öğrenme zemini yarattı.

Festival Komitesi’nin kolektif emeğiyle hayata geçen bu buluşma erişilebilirliğin istisnai değil, yaşamın doğal bir parçası olması gerektiğini bir kez daha hatırlattı. Beyaz Baston ve Erişilebilirlik Festivali, her yıl olduğu gibi bu yıl da erişilebilir bir dünyanın birlikte üretildiğinde mümkün olduğunu gösterdi. Bu birikim ve dayanışma ile 13. Beyaz Baston ve Erişilebilirlik Festivali’nde yeniden buluşmayı sabırsızlıkla bekliyoruz.